Po raz pierwszy udało się badać pole gluonowe wewnątrz związanych nukleonów

27 maja 2025, 09:49

W Thomas Jefferson National Accelerator Facility dokonano pierwszych w historii pomiarów gluonów wewnątrz jądra atomowego. To duży krok w kierunku poznania rozkładu pola gluonowego (pola Yanga-Millsa) wewnątrz protonu, cieszy się jeden z członków zespołu badawczego, profesor Axel Schmidt z George Washington University. Jesteśmy na pograniczu wiedzy o „kleju atomowym”. W zasadzie nic o tym nie wiemy, więc przydatna jest każda nowa informacja. To jednocześnie niezwykle ekscytujące i bardzo trudne, dodaje profesor Or Hen z MIT.



Zidentyfikowano sześć nowych koronawirusów. Niszcząc bioróżnorodność wywołujemy epidemie

14 kwietnia 2020, 13:40

Naukowcy informują o odkryciu 6 nowych koronawirusów u nietoperzy w Mjanmie. Uczeni ze Smithsonian Institute, Vanderbilt University, Ministerstwa Rolnictwa, Hodowli i Irygacji Mjanmy oraz Uniwersytetu Kalifornijskiego w Davis, badali nietoperze, które – w związku z wkraczaniem ludzi na ich tereny – coraz częściej wchodzą w kontakt z człowiekiem. Zwierzęta były chwytane i pobierano próbki z ich pysków, odbytów oraz zbierano guano.


Dwa razy czerwoną krew proszę!

28 lipca 2010, 12:14

Amerykańscy naukowcy odkryli, że kręgowce dysponujące czerwoną krwią wyewoluowały dwukrotnie niezależnie od siebie (Proceedings of the National Academy of Sciences).


Zmienili komórki nowotworowe w makrofagi

23 marca 2015, 12:16

Przypadkowe odkrycie daje nadzieję na opracowanie metody zamiany komórek białaczki w nieszkodliwe makrofagi. Naukowcy z Uniwersytetu Stanforda zauważyli, że najlepszą metodą walki z pewną agresywną formą białaczki może być wymuszenie na komórkach nowotworowych, by dojrzały


Inspirowany włosami w nosie filtr powietrza sprawdza się lepiej niż filtry konwencjonalne

28 lipca 2025, 12:04

Inspirowany naturą, a konkretne włosami w nosie, filtr do powierza sprawuje się znacznie lepiej niż dotychczas stosowane rozwiązania. Urządzenie opracowane przez naukowców z Korei zużywa znacznie mniej energii dzięki wykorzystaniu naturalnego przepływu powietrza, a jego czas życia jest nawet 3-krotnie dłuższy niż rozwiązań konwencjonalnych.


Czaszka z cmentarza klasztornego w Exeter ilustruje możliwości długiego łuku angielskiego

7 maja 2020, 12:17

Średniowieczne strzały powodowały urazy podobne do współczesnych ran postrzałowych. Gdy naukowcy zbadali szczątki z cmentarza klasztoru dominikanów w Exeter, odkryli, że strzały z długiego łuku angielskiego mogły penetrować ludzką czaszkę, tworząc małe rany wlotowe i duże wylotowe.


Śmieszne jest niemoralne tylko trochę

10 sierpnia 2010, 14:04

Ludzi rozśmiesza pogwałcenie lub zagrożenie sposobu, w jaki powinien być zorganizowany świat, ale tylko łagodne. Za humorystyczne uznajemy więc nieszkodliwe występki przeciw moralności.


Kwiaty zorganizowane w pionie czy poziomie - dla trzmiela ma to znaczenie

8 kwietnia 2015, 13:09

Trzmiele różnicują kwiaty zorganizowane w poziomie, lecz nie w pionie.


Szybki i prosty test domowy wspomaga wczesną diagnostykę choroby Alzheimera

23 września 2025, 08:23

Naukowcy z Uniwersytetów w Bath i Bristolu nie tylko wykazali, że ich technologia Fastball EEG jest w stanie wykryć wczesne oznaki choroby Alzheimera na całe lata przed czasem, w którym możliwa jest diagnoza kliniczna, ale również, że kilkuminutowy test można łatwo przeprowadzić w domu pacjenta. To zaś daje możliwość wykonywania szeroko zakrojonych badań przesiewowych.


Ocean

Odkryto zaskakujące zjawisko: oceany absorbują mniej CO2, gdy spada jego emisja

4 czerwca 2020, 09:08

Oceany są tak czułe na poziom dwutlenku węgla w atmosferze, że zmniejszenie jego emisji szybko prowadzi do mniejszego pochłaniania go przez wodę. Autorzy najnowszych studiów uważają, że w bieżącym roku oceany pochłoną mniej CO2, gdyż w związku z epidemią COVID-19 ludzkość mniej go wyemitowała.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk